Westend61/Getty Images

De aanstaande anti-nationale revolutie

NEW HAVEN – De afgelopen eeuwen heeft de wereld een serie intellectuele revoluties doorgemaakt tegen iedere vorm van onderdrukking. Deze revoluties spelen zich af in de geesten van de mensen en verspreiden zich – uiteindelijk naar het grootste deel van de wereld – niet via oorlogen (die meestal meerdere oorzaken hebben), maar via de taal en de communicatietechnologie. Uiteindelijk zijn de ideeën die ze naar voren brengen – anders dan het geval is bij de oorzaken van oorlogen – niet controversieel.

Ik denk dat de volgende revolutie van dit type waarschijnlijk ergens in de 21e eeuw zal plaatsvinden en dat die de economische implicaties van de natiestaat ter discussie zal stellen. Zij zal zich richten tegen het onrecht dat voortvloeit uit het feit dat sommige mensen, volkomen toevallig, in arme landen geboren worden, en andere mensen in rijke landen. Naarmate meer mensen voor multinationale firma's werken en elkaar ontmoeten, en meer mensen uit andere landen leren kennen, komt ons rechtvaardigheidsgevoel in het geweer.

Dit is niet nieuw. In zijn boek 1688: The First Modern Revolution betoogt de historicus Steven Pincus op overtuigende wijze dat de zogenoemde “Glorious Revolution” het best kan worden gezien als het begin van een wereldwijde revolutie voor gerechtigheid, en niet zozeer in termen van de omverwerping van een katholieke koning door Britse parlementariërs. Je moet dan niet aan slagvelden denken, maar aan koffiehuizen met gratis, gedeelde kranten die destijds populair werden – plekken waar ingewikkelde communicatie plaatsvond. Ook toen zij nog in volle gang was, markeerde de Glorious Revolution duidelijk de aanvang van een wereldwijde waardering van de legitimiteit van groepen die geen deel uitmaken van de “ideologische eenheid” die door een sterke koning wordt geëist.

Het pamflet van Thomas Paine, Common Sense, een enorme bestseller in de Dertien Koloniën (de vroege Verenigde Staten) toen het in januari 1776 verscheen, markeerde eveneens zo'n revolutie, die niet identiek was aan de Revolutionaire Oorlog tegen Groot-Brittannië die later dat jaar begon (en meerdere oorzaken had). Het bereik van Common Sense was immens, omdat het pamflet niet alleen werd verkocht, maar ook hardop werd voorgelezen in kerken en op bijeenkomsten. Het idee dat erfelijke monarchen op de een of andere manier geestelijk superieur zouden zijn aan de rest van ons werd op beslissende wijze verworpen. Het grootste deel van de wereld, inclusief Groot-Brittannië, is het daar vandaag de dag mee eens.

Hetzelfde kan worden gezegd over de geleidelijke afschaffing van de slavernij, die niet zozeer door oorlog werd bewerkstelligd, als wel door een opkomende erkenning onder het volk van de wreedheid en het onrecht van die slavernij. De opstanden van 1848 in Europa waren vooral een protest tegen kieswetten die het stemrecht beperkten tot een kleine minderheid van mannen: grootgrondbezitters en aristocraten. Het vrouwenkiesrecht kwam al snel daarna. In de 20e en 21e eeuw hebben we gezien dat burgerrechten werden verstrekt aan raciale en seksuele minderheden.

Al deze “gerechtigheidsrevoluties” uit het verleden vloeiden voort uit verbeterde communicatiemogelijkheden. Onderdrukking gedijt het best bij afstand, en juist niet bij het ontmoeten of zien van de onderdrukten.

The World’s Opinion Page

Help support Project Syndicate’s mission

subscribe now

De volgende revolutie zal niet de gevolgen uitwissen van iemands geboorteplek, maar wel de privileges van het tot een bepaalde natie behoren van iemand afzwakken. Hoewel de opkomst van anti-immigratie-gevoelens in de wereld vandaag de dag in een andere richting lijkt te wijzen, zal het gevoel van onrecht groter worden naarmate de communicatiemogelijkheden blijven groeien. Uiteindelijk zal de erkenning dat er iets verkeerd zit tot grote veranderingen leiden.

Op dit moment stuit dit inzicht nog steeds op krachtige oppositie vanuit patriottische impulsen, geworteld in een sociaal contract onder leden van één en dezelfde natie die jarenlang belasting hebben betaald of hun militaire dienstplicht hebben vervuld, om dat wat zij als hun exclusieve domein zagen op te bouwen of te verdedigen. Het toestaan van onbeperkte immigratie lijkt dit contract te schenden.

Maar de belangrijkste stappen om iets te doen aan het onrecht van iemands geboorteplek zullen zich waarschijnlijk niet richten op de immigratie, maar op het bevorderen van de economische vrijheid.

In 1948 toonde Paul A. Samuelsons “factor-price equalization theorem” op duidelijke wijze aan dat de marktkrachten, onder omstandigheden van onbeperkte vrijhandel zonder transportkosten (en met andere geïdealiseerde veronderstellingen), de prijzen van alle productiefactoren zullen gelijkschakelen, inclusief het loon voor iedere gestandaardiseerde soort arbeid, over de hele wereld. In een perfecte wereld hoeven mensen niet naar een ander land te verhuizen om een hoger loon te verkrijgen. Uiteindelijk hoeven ze alleen maar te kunnen deelnemen aan de vervaardiging van producten die internationaal verkocht worden.

Omdat technologie de kosten van transport en communicatie tot vrijwel het verdwijnpunt reduceert, is het bereiken van deze gelijkschakeling steeds haalbaarder geworden. Maar om daar te komen moeten oude barrières worden opgeruimd en de oprichting van nieuwe barrières worden voorkomen.

Recente vrijhandelsovereenkomsten waarover nog wordt onderhandeld, de Trans-Pacific Partnership en de Transatlantic Trade and Investment Partnership, zijn gestuit op tegenwind omdat belangengroepen proberen ze voor eigen doeleinden aan te wenden. Maar uiteindelijk hebben we zulke en nóg betere overeenkomsten wél nodig, en waarschijnlijk zullen we ze ook krijgen.

Om de door Samuelson bedachte “factor-price equalization” te bewerkstelligen, hebben mensen een stabiele basis nodig voor een echte carrière die verbonden is met een land waarin zij niet fysiek verblijven. We moeten ook de verliezers van de buitenlandse handel in onze bestaande natiestaten beschermen. De wortels van de Trade Adjustment Assistance (TAA) in de Verenigde Staten dateren van 1974. Canada heeft in 1995 met een Earnings Supplement Project geëxperimenteerd. Het European Globalization Adjustment Fund, opgezet in 2006, heeft een heel klein jaarlijks budget van €150 mln ($168,6 mln). De Amerikaanse president Barack Obama heeft voorgesteld het TAA-programma uit te breiden, maar tot nu toe heeft dit weinig méér opgeleverd dan experimenten of voorstellen.

Uiteindelijk zal de volgende revolutie waarschijnlijk voortvloeien uit onze dagelijkse interactie op computerschermen met buitenlanders waarvan we kunnen zien dat het intelligente, aardige mensen zijn – mensen die toevallig, en niet omdat ze daarvoor gekozen hebben, in armoede leven. Dit moet leiden tot betere handelsovereenkomsten, die de uiteindelijke ontwikkeling veronderstellen van veel méér sociale verzekeringen om de mensen binnen een land te kunnen beschermen tijdens de overgang naar een rechtvaardiger mondiale economie.

Vertaling: Menno Grootveld

http://prosyn.org/4KLfVw6/nl;
  1. Television sets showing a news report on Xi Jinping's speech Anthony Wallace/Getty Images

    Empowering China’s New Miracle Workers

    China’s success in the next five years will depend largely on how well the government manages the tensions underlying its complex agenda. In particular, China’s leaders will need to balance a muscular Communist Party, setting standards and protecting the public interest, with an empowered market, driving the economy into the future.

  2. United States Supreme Court Hisham Ibrahim/Getty Images

    The Sovereignty that Really Matters

    The preference of some countries to isolate themselves within their borders is anachronistic and self-defeating, but it would be a serious mistake for others, fearing contagion, to respond by imposing strict isolation. Even in states that have succumbed to reductionist discourses, much of the population has not.

  3.  The price of Euro and US dollars Daniel Leal Olivas/Getty Images

    Resurrecting Creditor Adjustment

    When the Bretton Woods Agreement was hashed out in 1944, it was agreed that countries with current-account deficits should be able to limit temporarily purchases of goods from countries running surpluses. In the ensuing 73 years, the so-called "scarce-currency clause" has been largely forgotten; but it may be time to bring it back.

  4. Leaders of the Russian Revolution in Red Square Keystone France/Getty Images

    Trump’s Republican Collaborators

    Republican leaders have a choice: they can either continue to collaborate with President Donald Trump, thereby courting disaster, or they can renounce him, finally putting their country’s democracy ahead of loyalty to their party tribe. They are hardly the first politicians to face such a decision.

  5. Angela Merkel, Theresa May and Emmanuel Macron John Thys/Getty Images

    How Money Could Unblock the Brexit Talks

    With talks on the UK's withdrawal from the EU stalled, negotiators should shift to the temporary “transition” Prime Minister Theresa May officially requested last month. Above all, the negotiators should focus immediately on the British budget contributions that will be required to make an orderly transition possible.

  6. Ksenia Sobchak Mladlen Antonov/Getty Images

    Is Vladimir Putin Losing His Grip?

    In recent decades, as President Vladimir Putin has entrenched his authority, Russia has seemed to be moving backward socially and economically. But while the Kremlin knows that it must reverse this trajectory, genuine reform would be incompatible with the kleptocratic character of Putin’s regime.

  7. Right-wing parties hold conference Thomas Lohnes/Getty Images

    Rage Against the Elites

    • With the advantage of hindsight, four recent books bring to bear diverse perspectives on the West’s current populist moment. 
    • Taken together, they help us to understand what that moment is and how it arrived, while reminding us that history is contingent, not inevitable


    Global Bookmark

    Distinguished thinkers review the world’s most important new books on politics, economics, and international affairs.

  8. Treasury Secretary Steven Mnuchin Bill Clark/Getty Images

    Don’t Bank on Bankruptcy for Banks

    As a part of their efforts to roll back the 2010 Dodd-Frank Act, congressional Republicans have approved a measure that would have courts, rather than regulators, oversee megabank bankruptcies. It is now up to the Trump administration to decide if it wants to set the stage for a repeat of the Lehman Brothers collapse in 2008.