Project Syndicate The FED

De benoeming van Powell tot Fed-voorzitter

CAMBRIDGE – Met de benoeming van Jerome Powell als de nieuwe voorzitter van de United States Federal Reserve Board (de Fed, het federale stelsel van Amerikaanse centrale banken) heeft Donald Trump wellicht het belangrijkste besluit van zijn presidentschap genomen. Het is een verstandige en nuchtere keuze, die duidt op kortetermijn-continuïteit in het rentebeleid van de Fed, en misschien op een eenvoudiger en “schonere” aanpak van het toezicht.

The Year Ahead 2018

The world’s leading thinkers and policymakers examine what’s come apart in the past year, and anticipate what will define the year ahead.

Order now

Hoewel Powell niet net als de huidige Fed-voorzitter Janet Yellen en haar voorganger Ben Bernanke een PhD-econoom is, heeft hij zijn jaren als “gewone” gouverneur bij de Fed gebuikt om diepgaand inzicht te verkrijgen in de belangrijkste problemen waarmee hij geconfronteerd zal worden. Maar vergis u niet: de instelling waaraan Powell leiding zal geven regeert het mondiale financiële systeem. Alle andere centrale bankiers, ministers van Financiën en zelfs presidenten volgen op eerbiedige afstand.

Als dit een hyperbool lijkt, komt dat louter doordat de meesten van ons niet echt letten op wat de Fed dagelijks doet. Als de Fed haar zaakjes op orde heeft, blijven de prijzen stabiel, blijft de werkloosheid laag en blijft de productie vrolijk draaien. Maar het is niet altijd makkelijk om “de zaakjes op orde te houden,” en als de Fed het verkeerd doet, kunnen de gevolgen behoorlijk vervelend zijn.

De pogingen van de Fed eind jaren twintig om een zeepbel op de aandelenmarkt onder controle te krijgen, hebben geleid tot de Grote Depressie van de jaren dertig. (Gelukkig is van de kandidaten die Trump heeft overwogen voor het Fed-voorzitterschap Powell de minst waarschijnlijke om deze vergissing opnieuw te begaan.) En toen de Fed in de jaren zeventig bergen geld bij liet drukken in een poging de pijn te verzachten van de oliecrises van dat decennium, veroorzaakte zij een inflatiegolf die pas na ruim tien jaar kon worden bedwongen.

Soms lijkt de rest van de wereld zich meer zorgen te maken over het Fed-beleid dan de Amerikanen zelf. Geen wonder: de Amerikaanse dollar ligt wellicht meer dan ooit ten grondslag aan het mondiale financiële stelsel. Dit komt deels doordat een groot deel van de wereldhandel en het financiële reilen en zeilen van de wereld in dollars wordt uitgedrukt, wat veel landen ertoe brengt het Fed-beleid te imiteren teneinde hun wisselkoersen te stabiliseren.

Powell zal aan het begin van zijn vijfjarige termijn te maken krijgen met een paar buitengewone uitdagingen. Op basis van sommige maatstaven zien de aandelenmarkten er tegenwoordig zelfs nog opgezwollener uit dan in de jaren twintig. Tegen de achtergrond van de buitengewoon lage rentestand van vandaag de dag lijken beleggers steeds bereidwilliger om grotere risico's te nemen in hun streven naar rendement.

Tegelijkertijd blijft, ondanks de stevige groei van de Amerikaanse en de mondiale economie, de inflatie mysterieus laag. Dit heeft het voor de Fed buitengewoon moeilijk gemaakt de rentetarieven te normaliseren (die nog steeds op 1% staan), zodat er ruimte zou ontstaan om de rente te verlagen als de volgende recessie toeslaat, wat onvermijdelijk zal gebeuren. (De kans dat er in een willekeurig jaar een recessie zal optreden ligt rond de 17%, en dat lijkt momenteel een goede gok.)

Als Powell en de Fed de rentetarieven niet vóór de volgende recessie weten te normaliseren, wat kunnen ze dan doen? Yellen houdt staande dat er niets is om je zorgen over te maken; de Fed heeft alles onder controle, omdat zij naar alternatieve instrumenten kan grijpen. Maar veel economen zijn gaan geloven dat een groot deel van dit verhaal berust op goochelarij.

De zogenoemde kwantitatieve versoepeling houdt bijvoorbeeld in dat de Fed kortetermijnobligaties uitgeeft om staatsobligaties met een lange looptijd te kunnen opkopen. Maar het Amerikaanse ministerie van Financiën is de baas van de Fed en kan zulke aankopen heel goed zelf af.

Sommigen bepleiten “helikoptergeld,” waarbij de Fed geld laat bijdrukken om dat vervolgens uit te delen. Maar ook dat is goochelarij. De Fed heeft noch de wettelijke bevoegdheid noch het politieke mandaat om het begrotingsbeleid te voeren; als zij dat toch probeert te doen, loopt zij het risico voorgoed haar onafhankelijkheid te verliezen.

Gezien het feit dat het monetair beleid de eerste en de beste verdedigingslinie tegen een recessie is, moet de nieuwe voorzitter dringend een betere aanpak ontwikkelen. Gelukkig zijn er genoeg goede ideeën, en je kunt alleen maar hopen dat Powell snel zal handelen om een commissie in te stellen die langetermijnoplossingen gaat onderzoeken.

Eén idee is het verhogen van de inflatiedoelstelling van de Fed. Maar dit zou problematisch zijn, niet in de laatste plaats omdat het een breuk zou betekenen met een tientallen jaren oude belofte om de inflatie rond de 2% te houden. Bovendien zou een hogere inflatie tot meer indexering leiden, wat uiteindelijk de effectiviteit van het monetair beleid ondermijnt. Het vrijmaken van de weg voor een effectief beleid van negatieve rentes is een radicalere – maar veruit elegantere  – oplossing.

Het toezicht op de banken maakt ook deel uit van het mandaat van de Fed. De Dodd-Frank-wet uit 2010 over financiële hervormingen, die tot 30.000 pagina's regelgeving heeft geleid, is vooral een buitenkansje geweest voor juristen. De meeste kosten van het voldoen aan alle in de wet opgenomen verplichtingen komen uiteindelijk voor rekening van het midden- en kleinbedrijf. Het zou veel beter zijn eenvoudigweg van de banken te eisen dat ze een groot deel van hun middelen binnenhalen op de aandelenmarkt en niet via obligaties. Op die manier zouden de aandeelhouders en niet de belastingbetalers de klos zijn bij een nieuwe crisis.

Ik heb de olifant in de porseleinkast nog niet bij de naam genoemd: de dreiging voor de onafhankelijkheid van de Fed, die uitgaat van een president die er schijnbaar op gebrand is alle institutionele normen met voeten te treden. Toen president Richard Nixon in 1972 graag herkozen wilde worden, zette hij de toenmalige Fed-voorzitter Arthur Burns zwaar onder druk om de economie van een “glijmiddel” te voorzien. Nixon werd inderdaad herkozen, maar de inflatie liep uit de hand en de groei stortte in. Niemand zou graag een herhaling willen – ook al werd Nixon uiteindelijk afgezet.

Vertaling: Menno Grootveld

http://prosyn.org/At3g7OO/nl;

Handpicked to read next

  1. Chris J Ratcliffe/Getty Images

    The Brexit Surrender

    European Union leaders meeting in Brussels have given the go-ahead to talks with Britain on post-Brexit trade relations. But, as European Council President Donald Tusk has said, the most difficult challenge – forging a workable deal that secures broad political support on both sides – still lies ahead.

  2. The Great US Tax Debate

    ROBERT J. BARRO vs. JASON FURMAN & LAWRENCE H. SUMMERS on the impact of the GOP tax  overhaul.


    • Congressional Republicans are finalizing a tax-reform package that will reshape the business environment by lowering the corporate-tax rate and overhauling deductions. 

    • But will the plan's far-reaching changes provide the boost to investment and growth that its backers promise?


    ROBERT J. BARRO | How US Corporate Tax Reform Will Boost Growth

    JASON FURMAN & LAWRENCE H. SUMMERS | Robert Barro's Tax Reform Advocacy: A Response

  3. Murdoch's Last Stand?

    Rupert Murdoch’s sale of 21st Century Fox’s entertainment assets to Disney for $66 billion may mark the end of the media mogul’s career, which will long be remembered for its corrosive effect on democratic discourse on both sides of the Atlantic. 

    From enabling the rise of Donald Trump to hacking the telephone of a murdered British schoolgirl, Murdoch’s media empire has staked its success on stoking populist rage.

  4. Bank of England Leon Neal/Getty Images

    The Dangerous Delusion of Price Stability

    Since the hyperinflation of the 1970s, which central banks were right to combat by whatever means necessary, maintaining positive but low inflation has become a monetary-policy obsession. But, because the world economy has changed dramatically since then, central bankers have started to miss the monetary-policy forest for the trees.

  5. Harvard’s Jeffrey Frankel Measures the GOP’s Tax Plan

    Jeffrey Frankel, a professor at Harvard University’s Kennedy School of Government and a former member of President Bill Clinton’s Council of Economic Advisers, outlines the five criteria he uses to judge the efficacy of tax reform efforts. And in his view, the US Republicans’ most recent offering fails miserably.

  6. A box containing viles of human embryonic Stem Cell cultures Sandy Huffaker/Getty Images

    The Holy Grail of Genetic Engineering

    CRISPR-Cas – a gene-editing technique that is far more precise and efficient than any that has come before it – is poised to change the world. But ensuring that those changes are positive – helping to fight tumors and mosquito-borne illnesses, for example – will require scientists to apply the utmost caution.

  7. The Year Ahead 2018

    The world’s leading thinkers and policymakers examine what’s come apart in the past year, and anticipate what will define the year ahead.

    Order now