2

Voedsel voor iedereen

LONDEN – Met voedselprijzen die de laatste tien jaar verdubbeld zijn, is voedselzekerheid terug op de internationale agenda. Hoe kan de wereld meer produceren om de volgende miljard mensen te voeden? Hoe kan de landbouwopbrengst verhoogd worden? Wat is de beste manier om aquacultuur te ontwikkelen?

Helaas gaat deze focus op het aanbod voorbij aan de helft van het probleem. De wereld produceert al meer dan twee maal het aantal calorieën dat de menselijke populatie nodig heeft. Een geschatte 1/3e van de mondiale voedselproductie wordt verspild. In arme landen gaat er voedsel verloren door inadequate opslag en hiaten in de aanvoerlijnen (bijvoorbeeld een gebrek aan koeling), in rijke landen gaat er ook voedsel verloren in de aanvoerlijnen en consumenten gooien veel voedsel weg.

Erdogan

Whither Turkey?

Sinan Ülgen engages the views of Carl Bildt, Dani Rodrik, Marietje Schaake, and others on the future of one of the world’s most strategically important countries in the aftermath of July’s failed coup.

Bovendien is het in veel gevallen de armoede, en niet het gebrek aan voedsel dat er op de markt is, die honger en gebrek aan voedingstoffen veroorzaakt. Miljoenen mensen kunnen zich eenvoudigweg niet veroorloven om het voedsel te kopen dat ze nodig hebben, en dit zou nog steeds het geval zijn als het aanbod werd vergroot. Het repareren van de vraagkant, om voedzaam voedsel richting de armen te krijgen, is een van de meest urgente voedselzekerheid imperatieven.

Een breed scala aan initiatieven kan aan een oplossing bijdragen. Zo kan de voedselzekerheid op microschaal verbeterd worden door programma’s die gratis maaltijden verstrekken aan kwetsbare bevolkingsgroepen. Plannen die in gratis maaltijden voorzien voor schoolgaande kinderen helpen niet alleen om kinderen te voeden, ze kunnen ook een reden voor ouders vormen om ze op school te houden.

Initiatieven als deze zijn in het bijzonder succesvol als ze aangevuld worden met programma’s die toegang tot schoon water bieden, tot energie, veilige fornuizen etc. Actie om diarree terug te dringen (zodat kinderen de voedzame waarde van wat ze eten binnenhouden) is nog een deel van de oplossing.

Natuurlijk moet in zeer arme landen en regio’s, waar men het zich niet kan veroorloven om voedsel op de wereldmarkt te kopen, de aanbodkant niet verwaarloosd worden. Het opstuwen van de opbrengsten van plaatselijk geteelde stapelproducten (in plaats van handelsgewassen) zou de zelfvoorzienendheid groter maken en de veerkracht versterken als de internationale voedselprijzen hoog zijn.

Tegelijkertijd moet een hogere landbouwproductie gebalanceerd worden met de bijkomende ecologische en sociale kosten. De productie in Zuid-Amerika, Zuidoost Azië en Centraal Afrika wordt momenteel hoofdzakelijk verhoogd door het omhakken van tropisch oerwoud, en gebruik van grasland en wetlands. Deze benadering draagt bij aan klimaatverandering, onderbreekt hydrologische cycli en veroorzaakt verarming van de bodem. Al deze zaken ondermijnen het vermogen van onze planeet om op de lange termijn voedsel te produceren.

Als de huidige trends doorzetten zal de meerderheid van ’s werelds overgebleven soorten tegen het einde van de eeuw uitgestorven zijn en zal het de voedselproductie, meer dan alle andere factoren, geweest zijn die deze afname heeft veroorzaakt. Meer dan 80% van alle bedreigde vogels en zoogdieren worden bedreigd door niet duurzaam gebruik van land, dat voortkomt uit uitbreiding van de landbouw.

De les is duidelijk: We moeten onze aandacht concentreren op het efficiënter maken van de productie, de verspilling reduceren en het probleem van niet duurzame consumptie aanpakken.

De reductie van de voedselverspilling zou tegen 2030 wereldwijd meer dan 250 miljard dollar kunnen schelen (het equivalent van 65 miljoen hectare voor landbouw gebruikt land). Het opzetten van een aanvoerlijn met temperatuurcontrole met 30.000 ton opslagcapaciteit in China zou meer dan 100 miljoen dollar per jaar kosten de komende 20 jaar. Veel ontwikkelingslanden hebben simpelweg niet het geld voor zulke investeringen in de toekomst. Maar met de juiste focus en veel bescheidener fondsen zouden ze de kwaliteit van graansilo’s, waar meer dan 30% van het voedsel bederft tot het punt dat het niet meer geschikt is voor menselijke consumptie (meestal in de buurt van armen op het platteland), dramatisch kunnen verbeteren.

Er zijn al een aantal positieve trends waar mondiaal op gekapitaliseerd zou moeten worden. In de afgelopen paar jaar hebben huishoudens in het Verenigd Koninkrijk de verspilling van voedsel met 21% teruggebracht en de voedselindustrie met 8%. Het publiek is meer bereid om af te zien van cosmetische perfectie; ‘lelijk’ fruit en groente zijn de snelst groeiende sector in de Engelse versmarkt, wat afgelopen jaar 300.000 ton aan productie scheelde die anders zou zijn verspild vanwege de verkeerde vorm of formaat.

Er is veel angst voor de groeiende vraag naar vlees en zuivelproducten in China en India. Maar de vleesconsumptie per hoofd is in de Verenigde Staten en Europa nog steeds meer dan drie maal zo hoog dan in allebei die landen.

Naast het eten van minder vlees, moet de productie ervan efficiënter qua hulpbronnen worden. In het verleden aten runderen, schapen en geiten gras en andere energiebronnen die niet beschikbaar zijn voor mensen, terwijl varkens en kippen van afval leefden en zo bijdroegen aan de totale beschikbaarheid van voedsel. Nu wordt een derde van al het bebouwbare land gebruikt om gewassen te telen om vee te voederen, niet om stapelproducten voor mensen te telen. De rijken kopen dit voedsel om hun dieren te voederen, terwijl ze de armen overbieden die het willen kopen om hun kinderen te voeden.

Het VN- Milieuprogramma raamt dat het meer gebruiken van bijproducten en afval om vee te voederen genoeg voedsel op de wereldmarkt zou kunnen vrijmaken om nog eens drie miljard mensen extra te voeden. De ‘Pig Idea’ campagne roept om een eind aan de wetgeving in de EU en sommige staten in de VS die het gebruik van voedselafval verbieden om varkens en kippen te voederen vanwege het risico van dierenziekten. Deze risico’s kunnen goed ondervangen worden door juiste behandelsystemen (zoals in Japan en Zuid-Korea). De milieu-, economie, en sociale voordelen hiervan zouden enorm zijn.

Support Project Syndicate’s mission

Project Syndicate needs your help to provide readers everywhere equal access to the ideas and debates shaping their lives.

Learn more

De aarde is in staat iedereen te voeden. Het falen om problemen aan te pakken die invloed hebben op het aanbod en de vraag draagt bij aan een grotesk mismanagement en een misdaad tegen de armen, andere soorten en toekomstige generaties op deze wereld.

Vertaling M. Trap