A man walks on crutches at Mulago hospital in Kampala SUMY SADURNI/AFP/Getty Images

De dreiging van kanker voor de toekomst van Afrika

CHICAGO – Eén van de meest urgente volksgezondheidsproblemen in Afrika vandaag de dag is tegelijkertijd een waar je het minst over hoort: kanker, een belangrijke doodsoorzaak wereldwijd. Ieder jaar wordt bij ongeveer 650.000 Afrikanen kanker vastgesteld, en ruim een half miljoen mensen overlijdt aan deze ziekte. Binnen de komende vijf jaar kunnen er in Afrika jaarlijks ruim een miljoen kankerdoden bijkomen, een stijging die van kanker een van de voornaamste doodsoorzaken op het continent zou maken.

In heel Afrika ten zuiden van de Sahara is enorme vooruitgang geboekt in de strijd tegen dodelijke infectieziekten. De afgelopen decennia is het aantal malariadoden in Afrika dankzij internationale en lokale samenwerking met 60% gedaald, is polio vrijwel uitgeroeid en zijn de levens van miljoenen met HIV/AIDS besmette Afrikanen gerekt.

Helaas is er geen soortgelijke winst geboekt in de strijd tegen niet-overdraagbare ziekten, inclusief kanker. Vandaag de dag doodt kanker in de ontwikkelingslanden meer mensen dan AIDS, malaria en tuberculose samen. Maar omdat Afrika slechts 5% van de mondiale financiering voor de preventie en de controle van kanker ontvangt, blijft de ziekte de pogingen om haar in te dammen vóór. Net zoals de wereld zich heeft verenigd om Afrika te helpen besmettelijke ziekten het hoofd te bieden, is een soortgelijke coöperatieve aanpak nodig om een halt toe te roepen aan de kankercrisis.

Voor het overleven van kanker zijn veel dingen nodig, maar een van de meest fundamentele is tijdige toegang tot specialisten, laboratoria en second opinions. Toch betekent in een groot deel van Afrika een tekort aan betaalbare medicijnen, en een gebrek aan goed opgeleide artsen en verpleegsters, dat veel patiënten niet de zorg krijgen die ze nodig hebben. Gemiddeld hebben de Afrikaanse landen minder dan één goed opgeleide patholoog op iedere miljoen mensen, wat inhoudt dat de meeste mensen te laat gediagnosticeerd worden om nog voor behandeling in aanmerking te komen. Volgend oncoloog Olufunmilayo Olopade van de Universiteit van Chicago is een kankerdiagnose in Afrika “bijna altijd fataal.

Voor het bouwen van gezondheidszorgsystemen die in staat zijn besmettelijke ziekten onder controle te brengen, maar ook goede kankerzorg moeten kunnen bieden, zijn aanzienlijke investeringen in tijd, geld en expertise nodig. Gelukkig heeft Afrika al een goede start gemaakt. Initiatieven uit het verleden – zoals het <>Global Fund to Fight AIDS, Tuberculosis, and Malaria, het US President’s Emergency Plan for AIDS Relief, en het East Africa Public Health Laboratory Networking Project van de Wereldbank – hebben de medische infrastructuur van het continent aanzienlijk uitgebreid. Nationale inspanningen versterken tevens de farmaceutische aanbodketens, verbeteren de medische training en vergroten de kwaliteit van de diagnostische netwerken.

Toch kunnen de Afrikanen deze dreiging niet in hun eentje het hoofd bieden. Dat is de reden dat de American Society for Clinical Pathology, waar ik werk, een verbond heeft gesloten met andere mondiale vernieuwers van de gezondheidszorg om de toenemende kankercrisis in de regio aan te pakken. We werken samen met de American Cancer Society (ACS) en het farmacieconcern Novartis om de kankertherapieën en proefnemingsinspanningen in vier landen verbeteren, te weten Ethiopië, Rwanda, Tanzania en Oeganda. Gezamenlijk hebben we het diagnostische instrument immuunhistochemie bij zeven regionale laboratoria geïntroduceerd, een poging waarvan we hopen dat zij zal leiden tot meer tijdige kankerdiagnoses en de kwaliteit van de zorg aanmerkelijk zal verbeteren.

What do you think?

Help us improve On Point by taking this short survey.

Take survey

Ter aanvulling van deze technische inspanningen traint de ACS ook Afrikaanse gezondheidszorgprofessionals in de manier waarop zij biopsieën kunnen uitvoeren en chemotherapie kunnen verzorgen. Dit initiatief, gefinancierd door Novartis, wordt gezien als een pilotprogramma dat zou kunnen worden uitgebreid naar andere landen in de regio.

Tenslotte pleiten onze organisaties voor betere richtlijnen voor de behandeling van kanker in de nationale planningsinspanningen op het gebied van de gezondheidszorg, protocollen waarvan wij menen dat ze essentieel zijn voor de verbetering van de gezondheidszorgresultaten. Deze initiatieven worden ondernomen in samenhang met andere, zoals een gezamenlijk ACS-Clinton Health Access Initiative-programma om de toegang tot kankermedicaties te verbreden.

Toen de wereld notie nam van het feit dat besmettelijke ziekten als HIV/AIDS, polio en malaria Afrika verwoestten, werden actieplannen geformuleerd en oplossingen bedacht. Vandaag de dag is een soortgelijke mondiale inspanning nodig om ervoor te zorgen dat iedere Afrikaan met een kankerdiagnose de behandeling kan krijgen die hij of zij nodig heeft. Nu, net als toen, hangt de mate van succes af van de coördinatie tussen Afrikaanse overheden, de aanbieders van gezondheidszorg, geneesmiddelenfabrikanten en niet-gouvernementele organisaties.

Er is geen plek op aarde immuun voor het afschuwelijke nieuws van een kankerdiagnose; als dat nieuws naar buiten komt, is het vaak een enorme klap voor de betreffende personen en hun families. Maar geografie mag nooit de beslissende factor zijn in de strijd van patiënten om de ziekte te overleven. Kanker is al veel te lang Afrika's stille moordenaar geweest, en de mondiale gezondheidszorggemeenschap mag er – geconfronteerd met deze crisis – niet langer het zwijgen toe doen.

Vertaling: Menno Grootveld

Help make our reporting on global health and development issues stronger by answering a short survey.

Take Survey

http://prosyn.org/VvyJtI3/nl;

Handpicked to read next

Cookies and Privacy

We use cookies to improve your experience on our website. To find out more, read our updated cookie policy and privacy policy.