Het irrelevante bezuinigingsdebat in Europa

BRUSSEL – Het meest zichtbare symptoom van de crisis in de eurozone bestaat uit de hoge en wisselende risicopremies die de periferielanden nu moeten betalen over hun staatsschulden. Bovendien duidt een invloedrijke verhandeling van de Amerikaanse economen Carmen Reinhart en Kenneth Rogoff erop dat de economische groei scherp daalt als de staatsschuld van een land uitkomt boven de 90% van het bruto binnenlands product (bbp). Het beleidsvoorschrift voor het oplossen van de crisis lijkt dus simpel: bezuinigen. De begrotingstekorten moeten omlaag om het schuldenniveau te kunnen verlagen.

Maar het debat over de bezuinigingen en de kosten van de hoge staatsschulden gaat voorbij aan een belangrijk punt: de schulden aan het buitenland verschillen van de schulden aan de eigen inwoners. Buitenlanders kunnen niet stemmen voor hogere belastingen of lagere overheidsuitgaven om de schulden te kunnen aflossen. Bovendien leidt een hogere rente of risicopremie in het geval van binnenlandse schulden louter tot méér herverdeling in het land zelf (van de belastingbetalers naar de obligatiehouders). In het geval van schulden aan buitenlanders zal een hogere rente daarentegen leiden tot welvaartsverlies voor het land als geheel, omdat de overheid middelen aan het buitenland moet overdragen, waarvoor doorgaans een combinatie nodig is van een neerwaartse aanpassing van de wisselkoers en een verlaging van de binnenlandse bestedingen.

Dit onderscheid tussen buitenlandse en binnenlandse schulden is vooral belangrijk in de context van de eurocrisis, omdat de landen van de eurozone hun munt niet kunnen devalueren om de export te verhogen als dit nodig is om de buitenlandse schulden af te lossen. En alle bewijzen duiden erop dat de eurocrisis niet echt over staatsschulden gaat, maar over de schulden aan het buitenland.

To continue reading, please log in or enter your email address.

Registration is quick and easy and requires only your email address. If you already have an account with us, please log in. Or subscribe now for unlimited access.


Log in

  1. Patrick Kovarik/Getty Images

    The Summit of Climate Hopes

    Presidents, prime ministers, and policymakers gather in Paris today for the One Planet Summit. But with no senior US representative attending, is the 2015 Paris climate agreement still viable?

  2. Trump greets his supporters The Washington Post/Getty Images

    Populist Plutocracy and the Future of America

    • In the first year of his presidency, Donald Trump has consistently sold out the blue-collar, socially conservative whites who brought him to power, while pursuing policies to enrich his fellow plutocrats. 

    • Sooner or later, Trump's core supporters will wake up to this fact, so it is worth asking how far he might go to keep them on his side.
  3. Agents are bidding on at the auction of Leonardo da Vinci's 'Salvator Mundi' Eduardo Munoz Alvarez/Getty Images

    The Man Who Didn’t Save the World

    A Saudi prince has been revealed to be the buyer of Leonardo da Vinci's "Salvator Mundi," for which he spent $450.3 million. Had he given the money to the poor, as the subject of the painting instructed another rich man, he could have restored eyesight to nine million people, or enabled 13 million families to grow 50% more food.

  4.  An inside view of the 'AknRobotics' Anadolu Agency/Getty Images

    Two Myths About Automation

    While many people believe that technological progress and job destruction are accelerating dramatically, there is no evidence of either trend. In reality, total factor productivity, the best summary measure of the pace of technical change, has been stagnating since 2005 in the US and across the advanced-country world.

  5. A student shows a combo pictures of three dictators, Austrian born Hitler, Castro and Stalin with Viktor Orban Attila Kisbenedek/Getty Images

    The Hungarian Government’s Failed Campaign of Lies

    The Hungarian government has released the results of its "national consultation" on what it calls the "Soros Plan" to flood the country with Muslim migrants and refugees. But no such plan exists, only a taxpayer-funded propaganda campaign to help a corrupt administration deflect attention from its failure to fulfill Hungarians’ aspirations.

  6. Project Syndicate

    DEBATE: Should the Eurozone Impose Fiscal Union?

    French President Emmanuel Macron wants European leaders to appoint a eurozone finance minister as a way to ensure the single currency's long-term viability. But would it work, and, more fundamentally, is it necessary?

  7. The Year Ahead 2018

    The world’s leading thinkers and policymakers examine what’s come apart in the past year, and anticipate what will define the year ahead.

    Order now