11

China’s ondoorgrondelijke contractie

CAMBRIDGE – Terwijl praktisch elk land ter wereld zijn groei probeert aan te jagen, probeert de Chinese overheid deze te vertragen tot een houdbaar niveau. Nu China verschuift naar een meer door binnenlandse vraag gedreven op services georiënteerde economie is een transitie naar een lagere groeitrend zowel onvermijdelijk als wenselijk. Maar de uitdagingen zijn immens en niemand moet zomaar van een zachte landing uitgaan.

Omdat de Chinese economie groeit relatief tot die van zijn handelspartners moet de doeltreffendheid van zijn door export geleide model onvermijdelijk minder worden. En als gevolgtrekking daarvan zullen de opbrengsten van enorme infrastructuur-investeringen, waarvan er veel gericht zijn op het ondersteunen van de exportgroei ook verminderen.

De consumptie en kwaliteit van leven moeten groeien, zelfs nu de Chinese luchtvervuiling en watertekorten op veel terreinen acuter worden. Maar in een economie waar de schuld geëxplodeerd is tot meer dan 200% van het bbp is het niet makkelijk om de groei geleidelijk te beteugelen zonder een wijdverspreide mislukking van ambitieuze investeringsprojecten te veroorzaken. Zelfs in China, waar de regering diepe zakken heeft om de val te verzachten, zou een bankroet van Lehman Brothers-omvang tot grote paniek kunnen leiden.

Bedenk hoe moeilijk het is om een zachte landing in een markteconomie voor elkaar te krijgen. Veel recessies zijn gekatalyseerd of versterkt door monetaire verkrappingscycli; voormalig voorzitter van de Federal Reserve van de VS Alan Greenspan werd in de jaren negentig ‘de maestro’ gedoopt omdat het hem lukte om de inflatie te vertragen en tegelijk een sterke groei vast te houden. Het idee dat een gecontroleerde verstrakking makkelijker is in een meer centraal geplande economie, waar beleidsmakers het moeten doen met veel luidruchtiger marktsignalen, is zeer twijfelachtig.