India health Kunal Patil/Hindustan Times via Getty Images

India’s oorlog tegen antimicrobiële resistentie

CHENNAI – Afgelopen jaar kwam een dertigjarige lerares met een ernstige bloedvergiftiging mijn eerste hulp binnen voor behandeling. De vrouw was lokale klinieken in en uit geweest met een hardnekkige borstinfectie en koorts, en tegen de tijd dat ik haar onderzocht kreeg ze chemotherapie tegen bloedkanker.

Instinctief behandelde ik haar infectie met een antibioticum uit een groep middelen die bekend staat als ‘carbapenems,’ krachtige medicijnen die normaal gezien worden voorgeschreven aan mensen die in het ziekenhuis liggen. Maar na verdere onderzoeken ontdekte ik dat ze een type bacteriën bij zich droeg dat resistent is tegen de meeste antibiotica in ons therapeutische arsenaal. Er was geen andere optie dan haar te behandelen met medicijnen waarvan ik wist dat ze grotendeels ineffectief zouden zijn; ze had geluk dat ze herstelde.

Helaas hebben veel patiënten niet zo veel geluk. Over de hele wereld worden mensen in ziekenhuizen opgenomen met infecties die niet meer reageren op antibiotica, en relatief goedaardige ziektekiemen – zoals Klebsiella en E. Coli – zijn potente moordenaars geworden en halen hun schouders op voor medicijnen die ze in het verleden met gemak wisten te bedwingen.

Antibiotica verschillen op een belangrijk en gevaarlijk punt van bijna elke andere klasse medicijnen: hoe meer ze gebruikt worden hoe minder effectief ze worden. Wanneer microben herhaaldelijk worden blootgesteld aan antibiotica winnen de bacteriën uiteindelijk.

Elk jaar sterven er een geschatte 750.000 mensen aan anti-microbieel-resistente (AMR) infecties, en dit dodental zal blijven stijgen tenzij de mondiale gezondheidszorg afdoende optreedt. In absentie van gedetailleerde en betrouwbare rapportage uit ieder land vroeg de Britse regering een serie rapporten aan over AMR die schatten dat er tegen 2050 zoveel als tien miljoen mensen kunnen sterven door AMR-complicaties. Bovendien zou de economische impact van uitbraken van zogeheten ‘superbugs’ tot 100 biljoen dollar kunnen oplopen; lagelonenlanden zouden hieronder disproportioneel lijden.

Een onevenwichtig en ongereguleerd gebruik van antibiotica zijn de belangrijkste oorzaken van de AMR-crisis. In ontwikkelde landen schrijven doktoren antibiotica voor zelfs de meest basale ziekten zoals een gewone verkoudheid voor. Strengere regulering van het voorschrijven van antibiotica in deze landen, zoals die geïmplementeerd in Finland enige decennia geleden, zouden resistentie helpen te verzachten.

What do you think?

Help us improve On Point by taking this short survey.

Take survey

Toch zullen zulke regels alleen niet voldoende zijn omdat antibiotica in grote delen van de ontwikkelingswereld verkregen kunnen worden zonder recept. Ongelijkheid in de toegang tot medicijnen, overmatig gebruik, en slechte voorzieningen qua sanitatie compliceren het probleem nog verder. En wanneer boeren antibiotica gebruiken om de groei van kippen en ander vee te bespoedigen vinden medicijnresistente bacteriën nieuwe wegen om in het milieu terecht te komen.

In 2017 classificeerde de Wereldgezondheidsorganisatie in een poging om deze nieuwe uitdagingen het hoofd te bieden antibiotica in drie groepen, en gaf voorschriften uit hoe elke klasse medicijnen gebruikt moet worden om 21 van de meest algemene infecties te behandelen. De eerste groep bestaat bijvoorbeeld uit medicijnen die altijd beschikbaar moeten zijn voor patiënten, bij voorkeur op recept. Amoxicilline, het voorkeursmedicijn voor luchtweginfecties bij kinderen, zit bijvoorbeeld in deze groep. De tweede klasse omvat carbapenems die zoals mijn patiënt afgelopen jaar ondervond steeds minder effectief worden. En de derde groep, inclusief Colistine en andere ‘laatste toevlucht’ antibiotica, bestaat uit medicijnen die spaarzaam gebruikt moeten worden en alleen in medische noodgevallen.

Het is helder dat richtlijnen een belangrijke eerste stap zijn in het aanpakken van de mondiale AMR-uitdaging. Maar regeringen, medische associaties, en ziekenhuizen moeten zich er ook op toeleggen de antibioticacrisis samen op te lossen. Dat is precies wat de gezondheidszorg in India nu doet. In 2012 namen medische genootschappen in India de Verklaring van Madras aan, een serie nationale aanbevelingen om antibiotisch rentmeesterschap te bevorderen. Afgelopen jaar gebruikte premier Narendra Modi zijn maandelijkse radiotoespraak om dokters er toe te bewegen om aan deze inspanningen deel te nemen.

Maar nog steeds blijft de AMR-dreiging maar al te reëel; deze indammen zal een georkestreerde inspanning vergen. In India bijvoorbeeld moeten we de reguleringen geformuleerd door het Indiase ministerie van Gezondheid die de verkoop van antibiotica zonder recept onder controle moeten brengen implementeren. Het advies van de Wereldgezondheidsorganisatie moet de steun voor deze zet bekrachtigen.

De Indiase Rode Lijn Campagne – die eist dat antibiotica op recept met een rode lijn gemarkeerd worden om de verkoop van antibiotica zonder recept te ontmoedigen – is al een stap in de goede richting.

Ondertussen moet de gezondheidszorg in geavanceerde economieën de politieke wil vinden om het onnodige gebruik van antibiotica in de landbouw te verminderen. ‘Laatste toevlucht’ antibiotica mogen nooit gebruikt worden als groeibevorderaars in de veeteelt, maar dit te bewerkstelligen zal aanzienlijke aanpassingen aan de heersende praktijk vereisen.

Superbugs zouden artsen en patiënten overal ter wereld angst in moeten boezemen, maar deze angst mag niet tot verlamming leiden. De volgende keer dat er een patiënt op mijn afdeling verschijnt met een behandelbare infectie moet ik er zeker van kunnen zijn dat het medicijn dat ik voorschrijf effectief is. Geluk mag nimmer een rol spelen in het herstel van een patiënt.

Vertaling Melle Trap

Help make our reporting on global health and development issues stronger by answering a short survey.

Take Survey

http://prosyn.org/o98pSYi/nl;

Handpicked to read next