21

Geopolitiek terug van weggeweest in Europa

BERLIJN – Met de Russische invasie en annexatie van de Krim en de daaropvolgende oorlog in oost-Oekraïne heeft Vladimir Poetin overduidelijk gemaakt dat hij geen intenties heeft de onschendbaarheid van grenzen en het primaat van internationale juridische normen te respecteren. Het is de hoogste tijd dat de Europeanen stoppen met wensdenken dat er zoiets als een continentale rechtsorde bestaat. De wereld werkt helaas niet zo; de realiteit is veel hardvochtiger, en de macht regeert.

De Russische militaire interventie in Syrië en de vluchtelingencrisis in Europa onderstrepen dit nog eens. Europa moet inzien dat wanneer het niet tegemoetkomt aan zijn geopolitieke belangen crises uit naburige regio’s vroeger of later aan de deur zullen staan.

In tegenstelling tot de Verenigde Staten is Europa geen continent dat is geïsoleerd door oceanen. Het is het westelijke einde van de gigantische Euraziatische landmassa. Oost-Europa, het Midden-Oosten, en Noord-Afrika zijn de directe buren, en deze onstabiele omgeving vormt het grootste veiligheidsrisico voor Europa in de 21e eeuw.

Hoe moet Europa omgaan met een Rusland dat weer de politiek van een supermacht voert, en vrijwel de zelfde fouten maakt als de Sovjet-Unie, die op een gelijke manier vertrouwde op een autoritair bewind om de ambities van een militaire supermacht te verenigen met de realiteit van een matig ontwikkelde en nauwelijks gemoderniseerde economie?