7

De Europese bankenunie moet begin volgend jaar van start gaan

BRUSSEL – Vijf jaar na de uitbraak van de financiële crisis blijft de economische en politieke situatie van Europa fragiel. Er wordt dit jaar in Europa een milde recessie verwacht, en de werkloosheid gaat omhoog. Naast het terugdringen van de begrotingstekorten moeten we een Europees investeringsplan van €120 mrd implementeren, en de gemeenschappelijke Europese Markt verdiepen om het groeipotentieel vrij te maken.

Maar we hebben ook andere structurele maatregelen nodig. De Europese Unie moet een einde maken aan de negatieve feedback loop tussen individuele lidstaten en hun nationale bankstelsels. Tussen 2008 en 2011 hebben de Europese belastingbetalers de banken €4,5 bln euro aan leningen en garanties gegeven. In sommige landen heeft de dreiging van een herkapitalisering van de banken met publieke middelen geleid tot een daling van het marktvertrouwen en een enorme stijging van de rente.

De Europese Centrale Bank (ECB) heeft doortastend actie ondernomen om deze vicieuze cirkel te doorbreken. Bovendien is er nu een consensus dat de zeventien landen van de eurozone een bankenunie nodig hebben naast hun gemeenschappelijke munt. De Europese Commissie heeft één enkele regeling voorgesteld voor de kapitaalbehoeften van banken; wederzijdse ondersteuning van nationale depositogarantieprogramma's; en heel Europa omvattende regels voor het afwikkelen van bankfaillissementen, die de voornaamste lasten op de  schouders leggen van de aandeelhouders en de crediteuren, en niet op die van de belastingbetalers.

Op 29 juni verplichtten de Europese staatshoofden en regeringsleiders zich tot het in het leven roepen van één enkele Europese toezichthouder op de banken in de eurozone. Dit is goed nieuws voor de financiële stabiliteit en de overheidsfinanciën: als die ene toezichthouder eenmaal is geïnstalleerd, zal het toezicht geloofwaardiger en onpartijdiger zijn, wat belangrijk is voor kwakkelende banken die weer levensvatbaar moeten worden.