Skip to main content
jaishankar1_keithbinns_Getty images_map afghanistan keithbinns/Getty Images

Ауғанстанның ендігі тағдыры

НЬЮ-ДЕЛИ – Ауғанстанның жаңа геосаяси тарихын бес кезеңге бөліп қарауға болады. Бірақ қазір ол жаңа өзгерістің қарсаңында тұр. Ал жаңа кезеңнің басты ерекшеліктері қандай болары белгісіз.

1974-1979 жылдар аралығындағы алғашқы кезеңде Пәкістан исламистерді паналатып, дайындықтан өткізді, олар Мұхаммед Дауд ханның үкіметіне қарсы шықты. Кейін, 1979-1989 жылдар аралығында Пәкістан, АҚШ және Сауд Арабиясы муджехедтерді қаржыландырып, дайындықтан өткізді, қару-жарақпен қамтамасыз етті, ал олар кеңес әскеріне қарсы соғысты. 1989-1996 жылдар аралығында Ауғанстан өтпелі кезеңде болды, онда дала командирлері күшейіп, Кабулды қоршап алды да, президент Мұхаммад Наджибулланы биліктен кетірді. 1996-2001 жылдар аралығында Талибан үкіметі қисынсыз жабайы режим орнатты, соның кесірінен ол Пәкістан, Сауд Арабиясы және Біріккен Араб Әмірліктерін қоспағанда толық дипломатиялық изоляцияда қалды.

Бесінші кезең 2001 жылғы 11 қыркүйек шабуылынан соң басталды. Содан бері Пәкістанның қолдауына сүйеніп қайта бас көтерген Талибанмен күресте қырық жамау ауған үкіметін қолдаған АҚШ соғысқа араласып келеді. Алтыншы кезеңде “АҚШ Ауғанстандағы соғыста жеңілді ме, жеңілсе неге жеңілді?” деген сұрақ туды. 

We hope you're enjoying Project Syndicate.

To continue reading, subscribe now.

Subscribe

Get unlimited access to PS premium content, including in-depth commentaries, book reviews, exclusive interviews, On Point, the Big Picture, the PS Archive, and our annual year-ahead magazine.

https://prosyn.org/fEwr5wc/kk;
  1. haass103_GettyImages_redeastasiamapdotslines Getty Images

    Asia’s Scary Movie

    Richard N. Haass

    A snapshot of Asia would show a region at peace, with stable societies, growing economies, and robust alliances. But, if we view history as a moving picture, we may well come to look back on this moment as the time in which the most economically successful part of the world began to come apart.

  2. roubini130_GettyImages_iphonehandstealingpiggybank Getty Images

    The Great Crypto Heist

    Nouriel Roubini

    Cryptocurrencies have given rise to an entire new criminal industry, comprising unregulated offshore exchanges, paid propagandists, and an army of scammers looking to fleece retail investors. Yet, despite the overwhelming evidence of rampant fraud and abuse, financial regulators and law-enforcement agencies remain asleep at the wheel.

Cookies and Privacy

We use cookies to improve your experience on our website. To find out more, read our updated cookie policy and privacy policy.